Okul Ders Programı Robotu (Ders Dağıtım Programı)
Bütün okulun haftalık programını öğretmen, şube ve derslik kısıtlarına göre otomatik çıkaran yazılımlara "ders programı robotu" ya da "ders dağıtım programı" denir.
Kısa cevap: Ders Programım'da okulun tamamını otomatik dağıtan bir robot henüz yok; ücretsiz ve üyeliksiz bir okul robotu üzerinde çalışıyoruz ve 2027 baharında denemeye açmayı planlıyoruz. Bugün yapabileceklerin: tek bir sınıfın ya da öğretmenin programını elle birkaç dakikada hazırlamak, ücretsiz açık kaynak bir masaüstü programı (FET) kullanmak ya da ücretli bir ders dağıtım yazılımına geçmek.
Robot nasıl çalışır?
Robota okulun bilgilerini girersin; o da bütün dersleri, kurallara uyacak biçimde haftaya yerleştirmeye çalışır:
- Şubeler ve dersler: her şubenin haftalık ders çizelgesi (hangi dersten kaç saat).
- Öğretmenler: kim hangi şubeye hangi dersi giriyor, haftada en çok kaç saat.
- Derslikler: laboratuvar, bilişim sınıfı, spor salonu gibi aynı anda tek şubenin kullanabileceği yerler.
- Kurallar (kısıtlar): bir öğretmen aynı saatte iki yerde olamaz (sert kısıt); öğretmenin istediği boş gün, iki saatlik blok dersler, bir şubede aynı dersin günde en çok iki saat olması (yumuşak kısıtlar).
Robot önce bütün sert kısıtları sağlayan bir yerleşim arar, sonra yumuşak kısıtları olabildiğince karşılamaya çalışır. Bunun için kısıt programlama ve sezgisel arama yöntemleri kullanılır. Bilgiler birbiriyle çelişiyorsa (ör. bir öğretmene haftada okulda olduğundan fazla ders verilmişse) iyi bir robot programı üretmek yerine hangi kuralın sorun çıkardığını söyler.
Bugün hangi seçenekler var?
| Seçenek | Ücret | Kime uygun |
|---|---|---|
| FET (açık kaynak, masaüstü programı) | Ücretsiz | Bilgisayarda program kurup öğrenmeye zaman ayırabilen okullar; arayüzü teknik, öğrenmesi zaman alır |
| Ticari ders dağıtım yazılımları | Çoğu aylık ya da yıllık abonelik; genellikle kısa ücretsiz deneme | Her yıl düzenli program çıkaran, öğretmenlere yayımlama ve nöbet çizelgesi gibi ek işler de isteyen okullar |
| Elle (çizelge ya da Ders Programım) | Ücretsiz | Küçük okullar, tek şube ya da tek öğretmenin programı; robotun çıkardığı programı temize çekmek |
Hangi yazılımı seçersen seç, satın almadan önce kendi okulunun verisiyle deneme sürümünde bir program çıkarmayı dene: çakışma raporu verip vermediğine, öğretmen isteklerini nasıl karşıladığına ve programı nasıl dışa aktardığına bak.
Robotu kullanmadan önce hazırla
Programın kalitesi girdiğin bilginin doğruluğuna bağlıdır. Hangi aracı kullanırsan kullan, şu listeyi önceden çıkarmak işi saatler kısaltır:
- Her şubenin haftalık ders çizelgesi (ders ve saat sayıları) ve günlük ders saatleri.
- Öğretmen–ders–şube eşleşmeleri; ders paylaşan öğretmenler.
- Laboratuvar, spor salonu gibi ortak derslikler ve hangi derslerin orada yapılacağı.
- Blok yapılması gereken dersler (ör. iki saat art arda).
- Öğretmenlerin istekleri (boş gün, ilk saat istememe) ve bunların hangilerinin zorunlu olduğu.
- Birden çok okulda görevli öğretmenlerin diğer okuldaki saatleri.
Ders Programım'da şimdi ne yapabilirsin?
- Bir şubenin programı: Ortaokul, Lise ya da İlkokul başlangıcını aç, dersleri kutulara yerleştir; öğretmen ve dersliği kutuya ekle. PDF olarak yazdır ya da bağlantıyla velilere gönder.
- Öğretmenin kendi programı: Öğretmen başlangıcında dersler yerine girdiğin şubeler (9-A, 10-B…) ve nöbetin hazır gelir.
- Elle doldurmak için: boş ders programı PDF şablonları (5–7 gün, günde 6–8 ders).
- Öğretmenler için ipuçları: öğretmenler için ders programı hazırlama.
Okul robotu denemeye açıldığında bu sayfada duyuracağız. Önerin ya da okulunun ihtiyacı varsa bize yaz: robotu okulların gerçek ihtiyacına göre yapıyoruz.